#250 Τι είναι το "Φαινόμενο Μπέμπα";

Το νερό είναι η πηγή της ζωής, ή ορθότερα ο διαλύτης της ζωής. Έχει ονομαστεί ο "παγκόσμιος διαλύτης", μιας και σε αυτό μπορούν να διαλυθούν σχεδόν τα πάντα. Ακόμη και τα λίπη και οι υδρογονάνθρακες υπό κατάλληλη -πολύ υψηλή- θερμοκρασία και πίεση. Με αφορμή την παγκόσμια ημέρα του νερού (22 Μαρτίου) ο συμπαθής τυπάκος στο παρακάτω βίντεο που ξέρει να κουνάει έξυπνα τα φρυδάκια του εξήγησε μερικά υδρολογικά ενδιαφέροντα. Για παράδειγμα το ξέρατε ότι το ζεστό νερό παγώνει πιο γρήγορα από το νερό υπό θερμοκρασία δωματίου; Πρόκειται για ένα φαινόμενο που είχε παρατηρήσει ο Αριστοτέλης και ακόμη δεν έχει εξηγηθεί πλήρως, υπάρχουν μόνο υποθέσεις για αυτό. Το φαινόμενο ονομάστηκε... "Φαινόμενο Μπέμπα" (Mpemba Effect), από τον Erasto Mpemba που το μελέτησε και περιέγραψε.

Yποθέτω ότι όλοι γνωρίζουμε ότι η Γη αποτελείται από 70% νερό. Αλλά ελάχιστοι θα γνωρίζουν με πόσο υψηλά ποσοστά νερού γεννιόμαστε, πόσο δραματικά αυτά πέφτουν μέχρι να ενηλικιωθούμε και γιατί άντρες και γυναίκες έχουν διαφορετικά ποσοστά νερού στο σώμα τους. Δείτε τον Michael του γιουτουμποκάναλου Vsauce για περισσότερα.

Read More

#215 Μετά τη χυλόπιτα οι μύγες το ρίχνουν στο ποτό

Σνομπάρω επιδεικτικά την "εκλογή" του Εθνικού μας Ρήτωρα ως προέδρου του πρασινομαντριού για να αναμεταδώσω κάτι αδιαμφησβήτητα πολύ πιο ενδιαφέρον.

Ουάσινγκτον

Οι αρσενικές μύγες που απορρίφθηκαν από την εκλεκτή της καρδιάς τους πάνε να «πνίξουν» τον πόνο τους στο ποτό. Δεν πρόκειται για σκηνή από δραματική κομεντί κινουμένων σχεδίων με φόντο το βασίλειο των εντόμων αλλά για διαπίστωση επιστημονικής μελέτης. Το ενδιαφέρον της δεν περιορίζεται απλώς στο… χαριτωμένο του θέματος: ενδέχεται να οδηγήσει σε νέες θεραπείες για την κατάθλιψη καθώς και στον περιορισμό της εξάρτησης από το αλκοόλ.

Αυτό γιατί οι ερευνητές, οι οποίοι δημοσίευσαν τα ευρήματά τους στην επιθεώρηση «Science», ανακάλυψαν ότι το αλκοόλ επιδρά στα έντομα με τον ίδιο τρόπο όπως το σεξ, αυξάνοντας στον εγκέφαλό τους τα επίπεδα ενός νευροδιαβιβαστή ο οποίος στην «ανθρώπινη» εκδοχή του εμφανίζεται ιδιαίτερα μειωμένος σε άτομα με κατάθλιψη και διατροφικές διαταραχές.

Ακατάδεκτα θηλυκά οδηγούν τα αρσενικά στο… μπαρ

Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας στο Σαν Φρανσίσκο με επικεφαλής τον Γκαλίτ Σοχάτ-Οφίρ και την Ούλρικε Χέμπερλαϊν έβαλαν θηλυκές και αρσενικές δροσόφιλες μαζί σε τρυβλία στο εργαστήριο. Υστερα από ένα ζευγάρωμα οι θηλυκές μύγες αρνούνται να ξαναζευγαρώσουν, οπότε οι επιστήμονες μπορούσαν να ρυθμίσουν τον αριθμό των εντόμων έτσι ώστε να εξασφαλίσουν ότι οι ερωτικές προτάσεις ορισμένων αρσενικών θα απορρίπτονταν.

Μετά τη φάση του «φλερτ και ζευγαρώματος» οι ερευνητές διέθεσαν σε όλα τα έντομα δυο «ποτά», ένα με αλκοόλ και ένα χωρίς αλκοόλ, αφήνοντάς τα να πιουν ελεύθερα. Οι δροσόφιλες φημίζονται για τη… ροπή τους προς το οινόπνευμα, όμως οι ειδικοί παρατήρησαν ότι στα αρσενικά που είχαν απορριφθεί από τα θηλυκά η ροπή αυτή ήταν ιδιαίτερα αυξημένη.

Τα σεξουαλικά ικανοποιημένα έντομα κατανάλωσαν όσο αλκοόλ θα κατανάλωναν υπό κανονικές συνθήκες ενώ εκείνα που είχαν φάει… χυλόπιτα ήπιαν πολύ περισσότερο.

Το χημικό της ανταμοιβής

Εξετάζοντας τον εγκέφαλο των εντόμων οι επιστήμονες είδαν ότι στα σεξουαλικά ανικανοποίητα έντομα το νευροπεπτίδιο F (ΝPF), ένας νευροδιαβιβαστής που σχετίζεται με το αίσθημα της ανταμοιβής, εμφάνιζε πολύ χαμηλά επίπεδα σε σχέση με τα έντομα που είχαν επιτύχει να ζευγαρώσουν.

«Όταν τα αρσενικά είχαν απορριφθεί τα επίπεδα του NPF μειώνονταν κατά 20-30%» εξήγησε η κυρία Χέμπερλαϊν. «Αν είχαν ζευγαρώσει τα επίπεδα αυξάνονταν κατά αντίστοιχο ποσοστό, επομένως η διαφορά μεταξύ τους ήταν τεράστια».

Καθώς το αλκοόλ αυξάνει επίσης τα επίπεδα του συγκεκριμένου νευροδιαβιβαστή, οι ερευνητές θεωρούν ότι η παραπανίσια κατανάλωσή του λειτουργεί κατά κάποιον τρόπο σαν υποκατάστατο του σεξ. Για να αποδείξουν δε τον σημαντικό ρόλο του NPF έκαναν μια δεύτερη σειρά πειραμάτων: όταν μπλόκαραν τους υποδοχείς του χημικού, ακόμη και τα σεξουαλικά ικανοποιημένα αρσενικά κατανάλωναν περισσότερο αλκοόλ. Αντιθέτως, όταν ενίσχυαν τα επίπεδά του τα έντομα σταματούσαν να πίνουν.

Αντίστοιχο στον άνθρωπο

Στον άνθρωπο υπάρχει ένας αντίστοιχος νευροδιαβιβαστής, το νευροπεπτίδιο Υ (NPY). Στο παρελθόν έχει διαπιστωθεί ότι το συγκεκριμένο χημικό εμφανίζει συχνά μη φυσιολογικά χαμηλά επίπεδα σε άτομα με κατάθλιψη και διατροφικές ή άλλες ψυχικές διαταραχές. Οι ερευνητές θεωρούν ότι ο ρόλος του θα πρέπει πλέον να εκτιμηθεί περισσότερο.

«Υπάρχουν ενδείξεις ότι τα επίπεδα του NPY μειώνονται σε άτομα με διαταραχή μετατραυματισκού στρες, κατάθλιψη ή αυτοκτονικές τάσεις – ακριβώς όπως στις αρσενικές μύγες που είχαν απορριφθεί» παρατήρησε η κυρία Χέμπερλαϊν, επισημαίνοντας ότι και οι άνθρωποι τελικά ίσως «αυτοθεραπεύονται» όταν καταφεύγουν στο ποτό ύστερα από μια απόρριψη.

Η ειδικός θεωρεί ότι το ενδεχόμενο ανάπτυξης θεραπειών μέσω της ενίσχυσης των επιπέδων του NPY χρήζει διερεύνησης –κάτι το οποίο έχει ήδη αρχίσει να γίνεται από ορισμένες μελέτες. «Αν οι θεραπείες αυτές αποδειχθούν επιτυχημένες, ίσως τελικά κάποιοι άνθρωποι να σταματήσουν να πίνουν ή και να μη στραφούν ποτέ στο αλκοόλ» τόνισε.

Βήμα Science
Newsroom ΔΟΛ

πηγή : in.gr

Read More

#99 Η φωτογραφία της ημέρας

To νεφέλωμα Homunculus που περιβάλλει τον αστερισμό Eta Carinae είναι πιθανότατα το πιο φαντασμαγορικό θέαμα του νυχτερινού ουρανού. Δημιουργήθηκε μόλις το 1841 -ή ορθότερα τότε το είδαμε εμείς, μιας που απέχει 7.500 έτη φωτός- μετά από μία πολύ ισχυρή έκρηξη του κεντρικού άστρου.

Read More

#82 Νέα ρεκόρ μάζας οι μαύρες οπές

Προσπερνάω για την ώρα τις πιέσεις στους ηγέτες της Ευρωζώνης -υπό την μορφή απειλών για υποβάθμιση του συνόλου της, ακόμη και της Γερμανίας- από τον οίκο αναξιολόγησης Standard & Poor's, και προχωράω σε κάτι λιγότερο γήινο και τετριμμένο. Οι επιστήμονες που δεν ασχολούνται με την κίνηση του κοπανιστού αέρα αλλά με αυτήν των ουρανίων σωμάτων, έθεσαν νέα οροφή στην μέγιστη μάζα που μπορεί να έχει μία μαύρη τρύπα ή μαύρη οπή. 

Το προηγούμενο ρεκόρ βαριάς και ασήκωτης μαύρης τρύπας που είχε παρατηρηθεί ήταν 6,3 δισεκατομμύρια ηλιακές μάζες. Τώρα όμως εντόπισαν δύο ακόμη βαρύτερες μάζας 10 δις ηλιακών μαζών έκαστη. Αξιοζήλευτες οι εν λόγω κυρίες : δεν θα υποβληθούν ποτέ σε δίαιτα, λιτότητα ή δημοσιονομική πειθαρχία. Αναμεταδίδω από το in.gr ...

"Τα πάχη μου τα κάλλη μου"

Τερατώδεις μαύρες τρύπες καταρρίπτουν κάθε ρεκόρ μάζας

Λονδίνο  

Μια εντυπωσιακή ανακάλυψη πραγματοποίησε ομάδα αμερικανών ερευνητών. Οι επιστήμονες ανακάλυψαν δύο κολοσσιαίες μαύρες τρύπες, τις μεγαλύτερες που έχουν εντοπιστεί μέχρι σήμερα στο Σύμπαν. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι οι δύο μελανές οπές έχουν παρόμοια μάζα και υπολογίζουν ότι κάθεμια εξ αυτών έχει μάζα δέκα δισεκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από αυτή του Ήλιου!

Οι δύο μαύροι γίγαντες

Ομάδα ερευνητών με επικεφαλής επιστήμονες του Πανεπιστημίου Μπέρκλεϊ στην Καλιφόρνια εντόπισε τις δύο τρύπες χρησιμοποιώντας επίγεια αλλά και διαστημικά τηλεσκόπια. Η μια βρίσκεται στο κέντρο του γαλαξία NGC 3842 και η άλλη στο κέντρο του γειτονικού του NGC 4889. Οι δυο γαλαξίες ανήκουν σε ένα σμήνος το οποίο βρίσκεται σε απόσταση περίπου 310 εκατομμυρίων ετών φωτός από τον δικό μας.

Το προηγούμενο ρεκόρ κρατούσε μια μαύρη τρύπα με μάζα 6,3 δισεκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από εκείνη του Ήλιου. Οι επιστήμονες πίστευαν παρ' όλα αυτά ότι υπάρχουν και μεγαλύτερες, εκτίμηση που τελικά επαληθεύτηκε με τον πλέον πανηγυρικό τρόπο.

Η ανακάλυψη είναι εκτός από εντυπωσιακή και εξαιρετικά χρήσιμη για την επιστημονική κοινότητα. Αυτό γιατί το μέγεθος των δύο τρυπών ξεπερνάει κατά πολύ τις προβλέψεις και θεωρίες που έχουν αναπτυχθεί για τη δημιουργία και κυρίως την εξέλιξη αυτών των μυστηριωδών κοσμικών αντικειμένων. Η νέα ανακάλυψη προσφέρει νέα στοιχεία που θα φωτίσουν το φαινόμενο των μαύρων τρυπών. Η έρευνα δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «Nature».

πηγή(πλην προλόγου) : in.gr

Read More

#46 Βαρύ χειμώνα προβλέπουν οι Ρώσοι

Βγάλτε από τώρα παλτά, καμπαρντίνες, χοντρά μπουφάν, κασκόλ ή ότι άλλο φοράτε για το βαρύ κρύο. Γιατί ο φετεινός χειμώνας προβλέπεται, σύμφωνα με Ρώσους επιστήμονες, πολύ δριμύς. Έχουμε ήδη πάρει μια πρώτη γεύση, ποτέ δεν θυμάμαι τόσο κρύο Οκτώβρη.

Συνδυάστε τώρα την πτώση της θερμοκρασίας με την οικονομική παγωνιά και μπορείτε να φανταστείτε τι χειμώνας διαγράφεται μπροστά μας. Για την πτώση της θερμοκρασίας ευθύνεται ο ήλιος γιατί μπαίνει στο "χαμηλό" του 11ετούς κύκλου του. Για την οικονομική παγωνιά ευθυνόμαστε όλοι γιατί ως γνωστόν... "μαζί τα φάγαμε". Αναμεταδίδω από τις Μικρές Εκδόσεις του Γιώργου Εχέδωρου ... 

Οι Ρώσοι προβλέπουν βαρύ Χειμώνα

Οκτώβριος 16, 2011

Τους Ευρωπαίους τους περιμένουν φοβερές παγωνιές τον ερχόμενο χειμώνα, προειδοποιούν οι Βρετανοί(;) επιστήμονες. Πριν μόλις μία εβδομάδα οι κάτοικοι της Βρετανίας και της Γαλλίας λούζονταν από τις ακτίνες του πυρωμένου φωτός του Ήλιου.

Τις πρώτες μέρες Οκτωβρίου η θερμοκρασία πλησίαζε τους 30 βαθμούς πάνω από το μηδέν, ενώ τώρα  πέφτει απότομα προς τα κάτω. Στη βόρεια Σκωτία πριν μερικές μέρες έπεσε χιόνι. Κάτι περισσότερο. Σύμφωνα με τα προγνωστικά των Βρετανών(;) μετεωρολόγων, ο ερχόμενος  χειμώνας στην Ευρώπη θα είναι πολύ κρύος. 

Οι μετεωρολόγοι έβγαλαν τα συμπεράσματά τους πάνω στη βάση της ανάλυσης μερικών παραγόντων μαζί, και πρώτ’ απ’ όλα των αλλαγών της θερμοκρασίας και της έντασης των ρευμάτων στον Ατλαντικό. Εκτός απ’ αυτό, κατά τη γνώμη των επιστημόνων, για τον ασυνήθιστο καιρό φταίει ο Ήλιος. Ο αστέρας αυτός είναι αρκετά σταθερός, κάτι που  εξασφαλίζει τη δυνατότητα ζωής στη Γη, αλλά η δραστηριότητά του αλλάζει περιοδικά,- εξήγησε ο Σεργκέι Μπογκατσόφ, επιστήμονας του ρωσικού Ινστιτούτου Φυσικής.

«Ο ΄Ηλιος μεταβιβάζεται από την κατάσταση υψηλής δραστηριότητας σε κατάσταση χαμηλής δραστηριότητας. Υπάρχει ένας βασικός κύκλος 11 ετών, δηλαδή, κάθε έντεκα χρόνια, γίνεται περισσότερο ή λιγότερο ενεργός. Υπάρχουν επίσης και κύκλοι πιο γενικού χαρακτήρα που διαρκούν εκατοντάδες και χιλιάδες χρόνια. Όταν τα χαμηλότερα επίπεδα συγκλίνουν σε ένα σημείο, τότε ο Ήλιος μπορεί να βυθιστεί σε κατάσταση κατάθλιψης.

Τέτοιες περιπτώσεις είναι γνωστές από την ιστορία. Η τελευταία συνέβηκε στον 17-18 αιώνα, όταν  η ενεργητικότητα του ΄Ηλιου είχε κατασταλεί για 100 σχεδόν χρόνια. Στη Γη το φαινόμενο αυτό συνέπεσε με την  λεγόμενη μικρή εποχή των πάγων, που συνοδευόταν από ανομβρίες, απότομη πτώση της θερμοκρασίας και της αγροτικής παραγωγής.

Τον τελευταίο καιρό, όπως λένε οι ειδικοί, ο Ήλιος, ευρισκόμενος στη φάση μικρής δραστηριότητας του 11χρονου κύκλου του, εκπέμπει λιγότερη υπεριώδη ακτινοβολία με αποτέλεσμα στα μεσαία στρώματα της ατμόσφαιρας να εμφανίζονται διάφορες ανωμαλίες.

Οι μάζες κρύου αέρα π.χ. μετακινούνται προς την Αρκτική, προκαλώντας τη συρρίκνωση του βόρειου μέρους του Ατλαντικού ωκεανού και τη πτώση των  ημερήσιων θερμοκρασιών στα βόρεια γεωγραφικά πλάτη, αργά το φθινόπωρο και τον χειμώνα. Το γεγονός αυτό, κατά τη γνώμη μιάς σειράς επιστημόνων, δείχνει ότι η Ευρώπη μπαίνει ξανά στη μικρή εποχή των πάγων. Με το τόσο ριζοσπαστικό συμπέρασμα δεν συμφωνεί ο Ρώσος επιστήμονας Σεργκέι Μπογκατσόφ.

«Τη παρούσα στιγμή ο Ήλιος δεν βρίσκεται σε έκτακτη κατάσταση. Σήμερα παρατηρούμε την έξοδο του ΄Ηλιου από την κατάσταση ελάχιστης δραστηριότητας και  την μετάβασή του σε όλο και πιο ενεργό φάση, η οποία θα πρέπει να οδηγήσει τον ΄Ηλιο στο επίπεδο μεγαλύτερης δραστηριότητας στο τέλος του 2012 - αρχές του 2013.

Ώς την οριστική αλλαγή της «ηλιακής διάθεσης»  θα έχουμε ακόμα ένα έτος.

Στα πρόθυρα, πάντως, του φετινού χειμώνα οι κλιματολόγοι αποφάσισαν να μοιραστούν τα προγνωστικά τους με την κυβέρνηση της χώρας ώστε το χιόνι τον Οκτώβριο να μην γίνει για αυτή καμιά έκπληξη»,- παρατήρησε συμπεραίνοντας ο Ρώσος ειδικός Σεργκέι Μπογκατσόφ.

πηγή(πλην προλόγου) : Μικρές Εκδόσεις Γιῶργος  Ἐχέδωρος

Read More

#43 Κομήτης έπεσε πάνω στους...Comète

Λένε ότι είναι πολύ σπάνιο να σου πέσει μετεωρίτης στο  κεφάλι, ή έστω στην στέγη του σπιτιού σου. Φανταστείτε λοιπόν πόσο σπάνιο είναι να πέσει μετεωρίτης (τμήμα κομήτη) στην στέγη της οικογένειας Comète στην Γαλλία! Πραγματικά εκπληκτικό, αξίζουν στάνταρ νέα κατηγορία στο βιβλίο Guinness!

Ο κομήτης των Κομέτ πρέπει να σχημάτισε μία μεγάλη πύρινη μπάλα στον ουρανό όπως αυτή της φωτό πριν καταλήξει στην στέγη τους. Και αυτό γιατί τα λεγόμενα "πεφταστέρια" είναι στην πραγματικότητα μικροσκοπικά σαν κόκκοι άμμου -έως το πολύ σαν στραγάλια- πριν μπουν στην ατμόσφαιρα. Ενώ ο δικός τους ήταν μεγάλος σαν αβγό στο τέλος της διαδρομής του. Αναμεταδίδω από το in.gr ...

Έκπληξη στα κεραμίδια

Μετεωρίτης σε μέγεθος αβγού έσκασε σε στέγη στο Παρίσι

Παρίσι

To επίθετό τους είναι «Κομέτ», δηλαδή «κομήτης». Σαν να μην έφτανε όμως αυτή η «αστρονομική κληρονομιά», η οικογένεια Κομέτ έπεσε θύμα ενός αρχαίου μετεωρίτη που σφηνώθηκε στην οροφή του σπιτιού τους έξω από το Παρίσι.

Ο διαστημικός βράχος, βάρους 88 γραμμαρίων και μεγάλος σαν αβγό, έσπασε τα κεραμίδια της στέγης το καλοκαίρι, όταν οι Κομέτ έλειπαν σε διακοπές.

Όταν επέστρεψαν, παρατήρησαν ότι η οροφή έβαζε νερά. Ο εργάτης που κλήθηκε να την επιδιορθώσει διαπίστωσε ότι ένας μαυρισμένος βράχος διαπέρασε τα κεραμίδια και σφηνώθηκε στη μόνωση.

Η Μαρτίν Κομέτ, δημόσιος υπάλληλος 32 ετών, ζήτησε τη γνώμη του γεωλόγου Αλέν Κλαρόν, ο οποίος της είπε ότι είχε κάνει μια «εξαίρετη ανακάλυψη».

«Είναι εξαιρετικά σπάνιο φαινόμενο. Μόλις 50 μετεωρίτες έχουν πέσει στη Γαλλία σε διάστημα τεσσάρων αιώνων» σχολίασε ο Κλαρόν στους δημοσιογράφους «Δεν έχουμε ξαναβρεί κάτι τέτοιο σε μια ακτίνα 80 χλμ από το Παρίσι» είπε.

Σύμφωνα με τον ερευνητή, ο μετεωρίτης της οικογένειας Κομέτ είναι ένας χονδρίτης, η συνηθέστερη κατηγορία μετεωριτών.

Οι χονδρίτες, που κινούνται σήμερα στη λεγόμενη ζώνη των αστεροειδών, ανάμεσα στον Άρη και τον Δία, πιστεύεται ότι σχηματίστηκαν πριν από περίπου 4,57 δισεκατομμύρια χρόνια, την ίδια περίοδο που σχηματίστηκε η Γη και οι υπόλοιποι πλανήτες.

Αυτό σημαίνει ότι η μαυρισμένη πέτρα της οικογένειας Κολέτ είναι από τα αρχαιότερα αντικείμενα που υπάρχουν σήμερα στον πλανήτη.

Παρόλο όμως που οι μετεωρίτες πωλούνται σε επιστήμονες και συλλέκτες έως και για 1.000 ευρώ το γραμμάριο, οι Κολέτ είναι αποφασισμένοι να τον κρατήσουν.

«Έπεσε στα κεφάλια μας ένα κομμάτι από την ιστορία του Διαστήματος, η οποία είναι συναρπαστική, αλλά την αγνοούσαμε μέχρι σήμερα» σχολίασε η κ. Κολέτ στην εφημερίδα Le Parisien.

«Είναι σαν παραμύθι, μας είπαν ότι ήταν λιγότερο πιθανό κι από το να κερδίσει κανείς το λαχείο» είπε.

Newsroom ΔΟΛ

πηγή(πλην προλόγου-φωτό) : in.gr

Read More